Dựa vào lợi nhuận chưa thực hiện của Bitcoin để "chuyển lỗ thành lãi": MARA (MARA.US) lợi nhuận ròng Q3 đạt 632 triệu USD, doanh thu lại giảm mạnh 35%, xuống mức thấp nhất trong 9 quý

Theo tin tức từ ứng dụng tài chính Zhihui, công ty khai thác bitcoin MARA Holdings (MARA.US) đã công bố báo cáo tài chính quý 3 năm 2026. Báo cáo này thể hiện một bức tranh phân hóa hiếm gặp: lợi nhuận trên sổ sách tăng vọt trong khi doanh thu hoạt động tiếp tục sụt giảm—công ty đang ở ngã rẽ then chốt từ "khai thác bitcoin" chuyển hướng sang "hạ tầng AI".

Doanh thu và lợi nhuận xuất hiện "khoảng cách kéo cắt"

Báo cáo tài chính cho thấy, doanh thu quý 3 của công ty đạt 164,2 triệu USD, giảm 35% so với cùng kỳ năm ngoái (252,4 triệu USD), và cũng thấp hơn khoảng 7% so với kỳ vọng thị trường là 176,1 triệu USD. Nguyên nhân chính dẫn đến sự sụt giảm doanh thu là giá trung bình của bitcoin khai thác được trong kỳ giảm mạnh 37% so với cùng kỳ năm trước, chỉ riêng yếu tố này đã làm giảm khoảng 94,8 triệu USD doanh thu; sản lượng khai thác trung bình mỗi ngày tăng nhẹ từ 23,3 lên 24,4 đồng, chỉ bù đắp được một phần tác động bất lợi từ giá. Đến nay, doanh thu của công ty đã giảm bốn quý liên tiếp, hiện ở mức thấp nhất trong vòng chín quý gần đây.

Đối lập với doanh thu là lợi nhuận: lợi nhuận ròng quý này đạt 632,1 triệu USD (lợi nhuận pha loãng trên mỗi cổ phiếu là 1,28 USD), vượt xa kỳ vọng thị trường là lỗ 0,10 USD/cổ phiếu, và tăng mạnh so với cùng kỳ năm trước (123,1 triệu USD). Tuy nhiên, thành phần của khoản lợi nhuận này rất đáng lưu ý—trong đó bao gồm 885,3 triệu USD lợi nhuận chưa thực hiện do biến động giá trị hợp lý của số bitcoin nắm giữ (cùng kỳ năm trước là 343,1 triệu USD), đây chỉ là "lợi nhuận trên giấy"; loại trừ khoản này, hoạt động kinh doanh thực tế của công ty vẫn còn lỗ. EBITDA điều chỉnh đạt 857,7 triệu USD, so với cùng kỳ năm ngoái là 395,6 triệu USD.

Khai thác tiếp tục là ngành chính: hiệu suất cải thiện, doanh thu co lại. Về dữ liệu vận hành, công suất khai thác (hashrate) của công ty tăng 18% so với cùng kỳ năm ngoái, đạt 71,2 EH/s; trong quý, công ty thắng được 644 block (tăng 2% so với cùng kỳ); chi phí điện mỗi kWh giảm xuống 0,04 USD, chi phí mỗi PH mỗi ngày cải thiện 2% còn 30,8 USD—hiệu suất khai thác ngày càng được nâng cao nhưng khó chống lại áp lực giảm giá của đồng coin. Quý 3, công ty khai thác được 2.247 bitcoin, đồng thời bán ra với giá trung bình 75.300 USD cho 3.891 bitcoin; tính đến ngày 30/9, công ty đang nắm giữ 34.012 bitcoin và 946,5 triệu USD tiền mặt.

Bán coin trả nợ, tinh giản bộ máy

Thư gửi cổ đông tiết lộ rằng, sau ngày 30/9, công ty đã bán 13.597 bitcoin, thu về khoảng 1,1 tỷ USD trong đó 750 triệu USD dùng để trả hết khoản vay có tài sản đảm bảo bằng bitcoin, toàn bộ 17.477 bitcoin trước đó đã thế chấp được giải phóng, tỷ lệ tài sản mang đi cho vay hoặc thế chấp trong tổng lượng bitcoin hiện nắm giữ đã giảm xuống dưới 5%. Đây là đợt huy động "kho tiền kỹ thuật số" lớn tiếp theo, sau khi MARA bán 15.133 bitcoin (khoảng 1,1 tỷ USD) hồi tháng 3 năm nay để mua lại trái phiếu chuyển đổi. Đồng thời, hội đồng quản trị cũng đã phê duyệt chương trình mua lại cổ phiếu tối đa 500 triệu USD. Công ty khẳng định rõ sẽ tiếp tục huy động tiền mặt bằng cách bán bitcoin để đầu tư cho hạ tầng AI, đáp ứng nghĩa vụ mua lại trái phiếu chuyển đổi có thể thực hiện quyền vào năm sau và các khả năng mua lại khác.

Chuyển đổi sang AI: một hợp đồng đã ký và hai hợp đồng thuê đang chờ ký. Trong quý 3, công ty con Exaion do MARA nắm phần lớn vốn đã ký hợp đồng cung cấp dịch vụ sức mạnh xử lý GPU bốn năm trị giá 79 triệu USD với khách hàng Mỹ đầu tiên, áp dụng điều khoản "take-or-pay" 100%; tổng giá trị đơn hàng dự trữ của Exaion đã vượt quá 3 tỷ USD, trong đó khoảng 1 tỷ USD dự kiến bàn giao trước cuối năm 2027—tuy nhiên, công ty thừa nhận rằng phần lớn đơn hàng này chưa có hợp đồng chính thức và không ràng buộc. Điều làm thị trường chú ý là công ty xác nhận các cuộc đàm phán với khách thuê trung tâm dữ liệu tiềm năng đã tiến vào giai đoạn sâu, song mốc thời gian "ký được hai hợp đồng thuê trước cuối năm" có thể sẽ bị đẩy lùi sang năm 2027—ban lãnh đạo hiếm hoi chủ động hạ kỳ vọng cho thị trường. Ngoài ra, thương vụ mua lại nhà máy điện khí Long Ridge đã được FERC phê duyệt, dự kiến hoàn tất trước cuối năm, công suất được cấp phép sẽ tăng từ 485 MW trong nửa đầu 2027 lên công suất biển tên đầy đủ là 505 MW.

Bản chất của báo cáo tài chính lần này của MARA, là một công ty khai thác bitcoin đang tăng tốc "tự chuyển đổi" trong chu kỳ đi xuống của giá coin: vừa bán bitcoin lấy tiền mặt trả nợ thế chấp, vừa đặt cược vào tài sản điện lực và cho thuê sức mạnh tính toán AI. Sự tăng vọt lợi nhuận trên sổ sách xuất phát từ khoản lãi chưa thực hiện theo quy định kế toán, không đồng nghĩa với việc dòng tiền hoạt động được cải thiện; yếu tố then chốt quyết định câu chuyện chuyển đổi này có thành công hay không chính là liệu hai hợp đồng thuê trung tâm dữ liệu có thể được hoàn tất trước cuối năm—nếu thất bại, việc thị trường chờ đợi không chỉ là sự kéo dài mốc thời gian, mà là sự định giá lại toàn bộ câu chuyện chuyển đổi của MARA.