L'Oréal đáng tin cậy hơn chính phủ Pháp? Bán tháo trái phiếu chính phủ Pháp tạo ra hiện tượng đảo ngược kỳ lạ, gần 40% trái phiếu doanh nghiệp hạng cao có lợi suất thấp hơn trái phiếu chính phủ

Ứng dụng Zhihu Finance đã lưu ý rằng, sau một đợt bán tháo trái phiếu chính phủ khốc liệt, hiện tại tại Pháp có gần 215 tỷ euro (tương đương 241 tỷ USD) trái phiếu doanh nghiệp đang giao dịch ở mức giá thấp hơn so với trái phiếu chính phủ cùng kỳ hạn, tức là được xem là an toàn hơn trái phiếu chính phủ. Quy mô này đã tăng gần 18 lần so với đầu năm 2026.

Theo dữ liệu tổng hợp, vào thứ Tư, khoảng 38% lợi suất trong tổng danh mục trái phiếu doanh nghiệp cấp cao của Pháp thấp hơn so với trái phiếu chính phủ cùng kỳ. Trong khi vào đầu năm nay, quy mô này chỉ là 12 tỷ euro.

Hiện tượng đảo ngược trật tự truyền thống của thị trường này không còn là mới, nhưng lại đang leo thang nhanh chóng tại Pháp. Mối lo ngại trên thị trường tập trung vào việc không đạt được mục tiêu thâm hụt, bế tắc về kế hoạch ngân sách mới, cũng như cuộc bầu cử tổng thống sắp tới, có thể kéo Pháp đi theo một hướng hoàn toàn khác biệt.

Khi niềm tin vào trái phiếu chính phủ trên thị trường bị xói mòn, trái phiếu doanh nghiệp, đặc biệt là các doanh nghiệp có tỷ lệ kinh doanh quốc tế cao như L'Oréal, TotalEnergies, nay đã trở thành một trong những nơi trú ẩn an toàn nhất.

Tại Pháp, nợ doanh nghiệp ngày càng trở thành tài sản an toàn

Elisa Belgacem, nhà chiến lược tín dụng cấp cao tại Generali Investments, cho biết: “Câu chuyện chủ quyền của Pháp và câu chuyện tín dụng doanh nghiệp ngày càng tách biệt rõ rệt.” Các doanh nghiệp và ngân hàng “tiếp tục nhận được nhu cầu đầu tư mạnh mẽ, làm nổi bật niềm tin của thị trường vào nền tảng của các nhà phát hành và sức hấp dẫn của tổng lợi suất”.

Air Liquide, tập đoàn có trụ sở tại Paris, là ví dụ mới nhất. Nhà sản xuất khí công nghiệp này đã phát hành 2 tỷ euro trái phiếu vào thứ Ba, thu hút khoảng 12,5 tỷ euro đăng ký từ các nhà đầu tư, trong đó lợi suất của hai loại trái phiếu lãi suất cố định đều thấp hơn trái phiếu chính phủ Pháp.

Đối với Edward Farley, giám đốc trái phiếu doanh nghiệp cấp đầu tư châu Âu tại PGIM, yếu tố then chốt là địa điểm tạo ra doanh thu của doanh nghiệp. Lấy L'Oréal và LVMH làm ví dụ, “ngoài việc đăng ký trụ sở tại Pháp, yếu tố Pháp gần như không còn tác động gì đến họ,” ông nói.

Tuy nhiên, Farley thận trọng hơn với các ngân hàng Pháp, bởi ngân hàng có liên hệ chặt chẽ hơn với thị trường trái phiếu chính phủ. Dù tham gia trực tiếp sở hữu trái phiếu chính phủ, hay gián tiếp bị ảnh hưởng qua chính sách kinh tế thông qua việc cho vay, ngân hàng đều gắn bó mật thiết với rủi ro quốc gia. Chi phí bảo hiểm rủi ro vỡ nợ trái phiếu ngân hàng Pháp đã tăng vọt, cao hơn so với các ngân hàng cùng ngành tại châu Âu.

Trường hợp cực đoan

Dù Pháp là trường hợp cực đoan khi đảo ngược lợi suất giữa trái phiếu doanh nghiệp và trái phiếu chính phủ, song xu hướng này đã xuất hiện từ lâu tại các nền kinh tế phát triển.

Truyền thống, trái phiếu chính phủ là tiêu chí an toàn cho thị trường trái phiếu bởi chính phủ có thể tăng thuế khi thiếu nguồn vốn. Tuy nhiên, khi thâm hụt các quốc gia không ngừng mở rộng và các chính trị gia ở tất cả các đảng đều khó kiểm soát, thì các doanh nghiệp có bảng cân đối kế toán mạnh và kỷ luật tài chính lại trở thành lựa chọn tốt hơn.

Năm ngoái, Microsoft cũng từng có chi phí giao dịch trái phiếu tạm thời thấp hơn trái phiếu chính phủ Mỹ do lo ngại tác động của giảm thuế đối với ngân sách quốc gia. Trước đó, trong cuộc khủng hoảng nợ công khu vực đồng euro, một số trái phiếu doanh nghiệp tại Tây Ban Nha và Ý cũng từng rẻ hơn trái phiếu chính phủ nước sở tại. Đây cũng là tình trạng mà các nhà đầu tư thị trường mới nổi thường xuyên đối mặt.

Tại Pháp, kể từ giữa năm 2024 khi Macron thông báo tổ chức bầu cử trước thời hạn sau thất bại tại cuộc bầu cử Nghị viện châu Âu, bất ổn chính trị đã liên tục là chủ đề nổi bật của thị trường trái phiếu. Đến cuối năm, lợi suất trái phiếu của một số doanh nghiệp đã thấp hơn trái phiếu chính phủ Pháp (OAT).

Nhưng hiện tượng này nay đã trở nên phổ biến hơn nhiều và quy mô đảo ngược trái phiếu doanh nghiệp có thể tiếp tục gia tăng. Còn hơn sáu tháng nữa mới đến cuộc bầu cử tại Pháp, và làn sóng bán tháo trái phiếu chính phủ đã bắt đầu ảnh hưởng tới các thị trường khác.

Melissa McCallum, nhà chiến lược tín dụng của Barclays, cho rằng tình trạng đường cong lợi suất trái phiếu chính phủ trong nước đóng vai trò giới hạn cho thị trường tín dụng “có thể không còn hiệu quả trong giai đoạn chủ quyền chịu sức ép”.

“Nhưng cần lưu ý rằng, không chỉ trái phiếu tín dụng cấp cao vượt qua đường cong OAT, mà nhiều trái phiếu xếp hạng BBB cũng đã có mức chênh lệch lợi suất thu hẹp xuống dưới ngưỡng này,” bà nói.