Đồng yên tăng vọt gây lo ngại về việc đóng các vị thế arbitrage, Morgan Stanley trấn an: Vẫn còn sức mạnh, không cần hoảng loạn!

Theo thông tin từ Ứng dụng Tài chính Thông minh, vào thứ Ba, tỷ giá USD/JPY trong phiên có thời điểm giảm xuống dưới ngưỡng 153, chạm mức thấp nhất trong bảy tháng là 152,89. Kể từ đầu tháng trước khi gần như chạm ngưỡng 164 - mức thấp nhất trong 40 năm qua, đồng yên đã tăng giá khoảng 7%. Dự báo xác suất Ngân hàng Trung ương Nhật Bản tăng lãi suất vào tháng 9 đã tăng vọt lên 98%, cùng với việc phá ngưỡng quan trọng 155 đã kích hoạt các lệnh cắt lỗ quy mô lớn, cộng hưởng làm gia tăng đà tăng giá của đồng yên. Tuy nhiên, đà tăng mạnh của đồng yên đang gây ra hiệu ứng dây chuyền lên thị trường tài chính toàn cầu. Các nhà đầu tư lo ngại, giao dịch chênh lệch lợi suất trị giá hàng nghìn tỷ USD - vay đồng yên giá rẻ để đầu tư vào tài sản sinh lời cao ở các thị trường mới nổi - có thể đối mặt với việc đóng trạng thái quy mô lớn, từ đó dẫn tới làn sóng bán tháo tài sản tại các thị trường mới nổi. Nhóm chiến lược của Morgan Stanley trong báo cáo ngày 8 tháng 9 đã chỉ rõ: chỉ riêng yếu tố đồng yên mạnh lên là không đủ để làm lung lay các giao dịch chênh lệch lợi suất tại thị trường mới nổi.

Nhận định cốt lõi của Morgan Stanley: Biến động mới là “công tắc” thực sự, lạc quan với ba trụ cột của các giao dịch chênh lệch lợi suất

Đội ngũ do James Lord - Giám đốc toàn cầu mảng ngoại hối và chiến lược thị trường mới nổi của Morgan Stanley - dẫn đầu, cho biết trong báo cáo rằng, trừ khi xuất hiện yếu tố xúc tác đẩy mạnh biến động toàn thị trường, chỉ riêng đồng yên mạnh lên vẫn chưa đủ khiến các giao dịch chênh lệch lợi suất tại thị trường mới nổi bị ảnh hưởng nhiều.

Các chiến lược gia của Morgan Stanley nhấn mạnh, so với diễn biến của bản thân đồng yên, triển vọng tăng trưởng kinh tế toàn cầu, diễn biến thị trường chứng khoán toàn cầu và các yếu tố cơ bản của các quốc gia thị trường mới nổi mới là những yếu tố then chốt quyết định hiệu quả các giao dịch chênh lệch lợi suất. Họ vẫn giữ cái nhìn tích cực về ba yếu tố này, nhận định rằng “nền tảng vĩ mô vững chắc của các quốc gia, mức lợi suất chênh lệch hấp dẫn cùng động lực tăng trưởng kinh tế toàn cầu bền bỉ tiếp tục thúc đẩy nhà đầu tư duy trì vị thế tại thị trường mới nổi”.

Hiệu suất của thị trường chứng khoán vẫn là điểm neo cốt lõi. Nhóm chiến lược gia nhấn mạnh: “Tăng trưởng kinh tế toàn cầu, diễn biến thị trường chứng khoán toàn cầu và xu hướng tự thân từ dưới lên của thị trường mới nổi có ảnh hưởng lớn tới hiệu quả giao dịch chênh lệch lợi suất hơn là riêng diễn biến của đồng yên. Về các yếu tố này, chúng tôi vẫn lạc quan.”

Bối cảnh đồng yên mạnh lên: Kỳ vọng tăng lãi suất nóng lên và lo ngại can thiệp thị trường

Nhân tố thúc đẩy chính của đợt tăng mạnh lần này của đồng yên là kỳ vọng Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ tiếp tục tăng lãi suất ngày càng nóng lên. Thị trường hoán đổi lãi suất đã hoàn toàn “định giá” vào khả năng tăng lãi suất thêm 25 điểm cơ bản vào tháng 9, Nomura thậm chí dự đoán khả năng có ba đợt tăng liên tiếp. Lợi suất trái phiếu chính phủ Nhật Bản kỳ hạn 10 năm vượt 3%, cao nhất gần 30 năm, càng củng cố niềm tin của thị trường vào việc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản sẽ bình thường hóa chính sách.

Đồng thời, tuyên bố công khai ủng hộ đồng yên mạnh hơn của Bộ trưởng Tài chính Mỹ Janet Yellen cũng hỗ trợ thêm cho đà tăng của đồng yên. Tháng 8, Nhật Bản và Mỹ đã tiến hành đợt can thiệp phối hợp lớn nhất trong 15 năm qua, và quan điểm của bà Yellen khiến thị trường cảnh giác cao về nguy cơ can thiệp tiếp theo.

Bằng chứng về độ bền bỉ của giao dịch chênh lệch lợi suất

Nhận định của Morgan Stanley không phải thiếu căn cứ - đã có số liệu thực tế củng cố quan điểm này.

Sự phân hóa trong diễn biến tiền tệ là một tín hiệu quan trọng. Từ ngày 29/7 đến nay, đồng real Brazil giảm 5,1% so với đồng yên, đồng peso Colombia giảm 3,4% so với đồng yên. Tuy nhiên, cùng kỳ hai đồng tiền này lại tăng giá lần lượt 0,7% và 2,4% so với đồng USD. So sánh này cho thấy rõ sự suy yếu của các đồng tiền thị trường mới nổi so với yên chủ yếu phản ánh sự mạnh lên của đồng yên, thay vì là kết quả của làn sóng bán tháo tài sản mới nổi trên diện rộng.

Lợi thế về chênh lệch lãi suất vẫn vững chắc. Nhóm chiến lược gia của Morgan Stanley chỉ ra rằng, lãi suất chính sách của Mỹ hiện duy trì ở mức 3,50%-3,75%, trong khi Nhật Bản chỉ khoảng 1%, cho thấy vay đồng yên để mua tài sản sinh lời cao hơn vẫn hưởng lợi lớn về chênh lệch lãi suất.

Bên cạnh đó, nguồn vốn vay cho giao dịch chênh lệch lợi suất không còn tập trung nhiều vào đồng yên. Giờ đây nhà đầu tư đã đa dạng hóa thêm sang các đồng tiền như euro, franc Thụy Sĩ... Do đó, biến động của đồng yên cá biệt ảnh hưởng ít hơn đến tổng thể giao dịch chênh lệch lợi suất như trước đây.

Rủi ro vẫn tồn tại: Chưa thể hoàn toàn yên tâm

Dù Morgan Stanley vẫn đánh giá cao độ bền của giao dịch chênh lệch lợi suất ở thị trường mới nổi, rủi ro hoàn toàn chưa biến mất.

Kinh nghiệm lịch sử là điều cần cảnh giác. Tháng 8/2024, đồng yên tăng giá nhanh từng kéo theo làn sóng đóng trạng thái giao dịch chênh lệch quy mô lớn, chỉ số TOPIX lao dốc 12% chỉ trong một ngày, chỉ số S&P 500 cũng mất 3%. Nếu đồng yên tiếp tục tăng mạnh, tốc độ lan tỏa áp lực có thể sẽ rất nhanh.

Các lĩnh vực giao dịch đông đúc như AI bán dẫn cũng là “mắt xích yếu”. Khi bị ép phải bán tháo, các quỹ thường ưu tiên thanh lý các vị thế có tính thanh khoản cao và lợi nhuận lớn nhất – bao gồm cả cổ phiếu chip AI như Nvidia, Broadcom, Micron cũng như các cổ phiếu phần mềm định giá cao như Palantir, Snowflake...

Nhóm chiến lược gia của Morgan Stanley kết luận, miễn là lợi suất chênh lệch và khẩu vị rủi ro không đổi, chỉ riêng đồng yên mạnh lên chưa chắc đã làm đảo chiều dòng vốn. Họ tiếp tục khuyến nghị “mua vào khi thị trường mới nổi điều chỉnh”, và cho rằng “động lực nền tảng từ dưới lên, lợi suất hấp dẫn cùng tăng trưởng toàn cầu bền bỉ sẽ giúp nhà đầu tư duy trì sự quan tâm đối với phân khúc tài sản này”.

Cần lưu ý, đánh giá lạc quan của Morgan Stanley không phải không có điều kiện. Việc đồng yên tăng giá mạnh gần đây đã khiến một số quỹ phòng hộ vĩ mô và CTA buộc phải giảm đòn bẩy; nếu đồng yên tiếp tục mạnh lên đẩy cao biến động toàn thị trường, nguy cơ đóng trạng thái giao dịch chênh lệch vẫn có thể quay trở lại.

Các chiến lược gia Morgan Stanley kết luận: “Chúng tôi tiếp tục khuyến nghị mua vào khi thị trường mới nổi điều chỉnh, động lực nền tảng từ dưới lên, lợi suất hấp dẫn cùng tăng trưởng toàn cầu bền bỉ sẽ giúp nhà đầu tư duy trì sự quan tâm đối với phân khúc tài sản này.”