Chip tự phát triển không đáp ứng được yêu cầu, Apple chuyển sang thâu tóm để vượt qua khó khăn AI server

Thành công của Apple trên thị trường chip tiêu dùng không được mở rộng sang lĩnh vực máy chủ AI – điểm yếu này đang thúc đẩy họ tiến tới các thương vụ mua bán và sáp nhập (M&A).

Apple đang tìm cách mua lại các công ty sản xuất chip để bù đắp cho năng lực máy chủ AI còn thiếu hụt. Theo báo cáo mới nhất từ The Information, trong vài tháng gần đây, Apple đã thảo luận với các ngân hàng về các thương vụ tiềm năng và chủ động tiếp cận nhiều startup bán dẫn để hỏi về khả năng bán lại.

Nguyên nhân trực tiếp của động thái này là: Chip máy chủ tự phát triển M2 Ultra của Apple không thể vận hành mô hình lớn Gemini của Google, dẫn đến một số tính năng trên Siri phiên bản mới buộc phải chạy trên đám mây Google, sử dụng GPU của Nvidia.

Mối quan hệ giữa Apple và Nvidia vốn căng thẳng từ lâu. Theo các báo cáo trước đây, một số lãnh đạo của Apple cho rằng Nvidia “khó hợp tác”. Tuy nhiên, hiện tại họ lại buộc phải phụ thuộc vào chip của đối tác này, một tình thế khá bị động đối với ban lãnh đạo Apple.

M2 Ultra không trụ nổi, Baltra lại tiếp tục trì hoãn

Hiện tại, các máy chủ AI của Apple đang chạy trên chip M2 Ultra. Con chip này ban đầu được thiết kế cho Mac, nên khi đối mặt với các mô hình siêu lớn như Gemini thì tỏ ra bất lực.

Theo nguồn tin thân cận tiết lộ với truyền thông, vào đầu năm nay Apple đã thử triển khai mô hình Gemini của Google trên cơ sở hạ tầng máy chủ riêng để nâng cấp Siri, nhưng “những con chip này hoàn toàn không thể xử lý mô hình lớn như vậy”. Cuối cùng, Apple buộc phải chuyển tải công việc đó sang chip Nvidia trên đám mây Google.

Nguyên nhân cốt lõi là đội ngũ thiết kế chip của Apple lâu nay tập trung tối ưu hiệu suất năng lượng cho thiết bị di động, trong khi nhu cầu chính của chip máy chủ AI lại hoàn toàn khác biệt – cần công suất cao, khả năng xử lý đồng thời lớn và băng thông bộ nhớ cực lớn. Đây là hai hướng phát triển công nghệ khác nhau.

Ban đầu, Apple kỳ vọng vào chip máy chủ AI thế hệ tiếp theo mang mã “Baltra” để giải quyết vấn đề này, dự kiến ra mắt trong năm nay. Tuy nhiên, theo nguồn tin tiết lộ, dự án đã bị trì hoãn.

Đến năm 2029 mới có thể bắt kịp, vậy phải lấp đầy khoảng trống hiện tại ra sao?

Theo Bloomberg, Apple hiện đang nâng cấp máy chủ dựa trên M5 Ultra như một giải pháp chuyển tiếp. M7 Ultra – phiên bản mạnh hơn – được kỳ vọng rất lớn, với dung lượng bộ nhớ tối đa lên tới 1,5TB, gần gấp đôi M5 Ultra, hiệu năng hứa hẹn sẽ cạnh tranh trực tiếp với chip Blackwell của Nvidia.

Tuy nhiên, phiên bản máy chủ của M7 Ultra phải đến năm 2029 mới sẵn sàng.

Điều này đồng nghĩa với việc Apple sẽ đối mặt với ít nhất ba năm bị tụt hậu về công nghệ. Trong thời gian này, cạnh tranh trong lĩnh vực AI sẽ không đứng yên. Việc mua lại một startup sở hữu công nghệ chip máy chủ là cách trực tiếp nhất để lấp đầy khoảng trống này.

Apple cũng đang tìm kiếm những phương án khác. Theo The Information, năm 2024 Apple đã hợp tác với Broadcom để phát triển chip máy chủ AI. Tuần trước, Broadcom công bố trong hồ sơ chứng khoán rằng hai bên đang “gia hạn hợp tác công nghệ dài hạn đến năm 2031”, nhưng không tiết lộ chi tiết hợp tác cụ thể.

Cánh cửa M&A đang mở rộng

Trước đây, Apple luôn cực kỳ thận trọng với các thương vụ thâu tóm lớn. Giao dịch lớn nhất trong lịch sử công ty là mua lại Beats Electronics với giá 3 tỷ USD vào năm 2014.

Nhưng năm nay, lối mòn này bắt đầu có thay đổi.

Tháng 1 vừa qua, Apple chi gần 2 tỷ USD để mua startup Israel Q.ai – thương vụ lớn thứ hai trong lịch sử doanh nghiệp này. Công nghệ của Q.ai có thể phân tích nội dung giọng nói thông qua các biểu cảm vi mô trên khuôn mặt người dùng.

Về chính sách tài chính, cũng xuất hiện tín hiệu mới. Trong buổi gọi báo cáo tài chính quý II, giám đốc tài chính Kevan Parekh xác nhận Apple sẽ từ bỏ chính sách “trung lập tiền mặt”, tức là duy trì cân bằng giữa dự trữ tiền mặt và tổng nợ. Apple không nêu lý do thay đổi, song theo The Information, có khả năng là dùng một phần tiền mặt cho các thương vụ thâu tóm lớn.

Bản thân lộ trình tự phát triển chip của Apple cũng bắt đầu từ một vụ thâu tóm. Vào năm 2008, Apple mua lại PA Semi – một startup – với giá 278 triệu USD, qua đó đặt nền móng cho phát triển chip tự chủ trong hơn một thập kỷ sau đó.

Thay đổi nhân sự có thể mang đến phong cách M&A táo bạo hơn

Apple đang trong giai đoạn chuyển giao vị trí CEO. Tháng 9 năm nay, John Ternus – người đứng đầu mảng phần cứng – sẽ thay thế Tim Cook đảm nhiệm vị trí CEO. Đồng thời, lãnh đạo bộ phận chip là Johny Srouji sẽ thăng chức thành người quản lý toàn bộ kỹ thuật phần cứng, lĩnh vực bán dẫn vẫn thuộc phạm vi quản lý của ông.

Sự xuất hiện của đội ngũ lãnh đạo mới có thể mang lại một hướng mua bán sát nhập tích cực hơn.

Công việc mua bán, thâu tóm thường nhật của Apple do Steve Smith phụ trách, dưới quyền phó chủ tịch phát triển doanh nghiệp Adrian Perica. Ngoài các startup về chip máy chủ, Apple còn tìm kiếm các công ty AI có thể giúp thu nhỏ kích thước mô hình để phù hợp cho chạy trên iPhone, The Information từng đưa tin về điều này.