Nhu cầu AI vẫn mạnh nhưng không kéo được giá cổ phiếu! Nvidia chỉ tăng 1% từ đầu quý 4 đến nay, tâm lý chờ đợi trên thị trường gia tăng

Mặc dù chi tiêu vốn trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo tiếp tục tăng mạnh, giá cổ phiếu của Nvidia lại có xu hướng hạ nhiệt. Gã khổng lồ chip AI này chỉ tăng khoảng 1% kể từ quý IV đến nay, với tỷ lệ P/E hiện vào khoảng 24 lần, gần ngang với chỉ số Nasdaq 100, cho thấy thị trường đang đánh giá lại mức định giá cao của công ty.

Sự thay đổi trong cục diện cạnh tranh trở thành động lực cốt lõi tạo ra tâm lý chờ đợi. CEO Nvidia, Huang Renxun, đã chi khoảng 20 tỷ USD trong tháng này để mua bản quyền công nghệ của công ty khởi nghiệp phần cứng suy luận Groq và tuyển dụng phần lớn đội ngũ chip của họ, điều này cho thấy năng lực cạnh tranh của các công ty khác trong một số lĩnh vực nhất định. Đồng thời, Cerebras đã ký hợp đồng cung ứng chip suy luận nhanh trị giá 10 tỷ USD với OpenAI, còn Anthropic cũng đạt được các thỏa thuận hợp tác với nhiều nhà cung cấp chip không phải Nvidia.

Những thương vụ này đang tái định hình nhận thức của thị trường về cục diện chip AI. Nhiều công ty khởi nghiệp cho biết, kể từ sau thương vụ với Groq, sự quan tâm từ các nhà đầu tư tiềm năng đã tăng lên rõ rệt. SambaNova thậm chí đã từ bỏ việc bán công ty với mức định giá thấp hơn vòng trước, thay vào đó hướng tới một vòng gọi vốn mới.

Đối với nhà đầu tư, chuỗi tín hiệu này có nghĩa là: Dù Nvidia vẫn là người dẫn đầu không thể tranh cãi trong lĩnh vực chip AI, vị thế độc quyền của họ có thể không còn bất khả xâm phạm như trước. Thị trường đang chuyển từ “đặt cược vào một ông lớn duy nhất” sang “định giá lại rủi ro cạnh tranh”.

Thị trường chip suy luận trở thành tâm điểm cạnh tranh

Trong “đấu trường” chip AI, ngày càng nhiều công ty khởi nghiệp và nhà đầu tư đang hướng sự chú ý vào mảng “suy luận”, tức là giai đoạn vận hành mô hình và tạo ra câu trả lời sau khi đã hoàn tất huấn luyện. Phân khúc này đang được xem là điểm đột phá để thách thức vị thế dẫn đầu của Nvidia.

Công ty giao dịch Jump trong tháng này đã cùng dẫn đầu vòng gọi vốn 230 triệu USD của công ty khởi nghiệp chip suy luận Positron và cũng trở thành khách hàng của họ. Giám đốc công nghệ Alex Davies của công ty phát biểu:

“Hầu như ai cũng dùng Nvidia để huấn luyện và suy luận, nhưng chúng tôi thấy ngành công nghiệp đang thay đổi, điều này sẽ không kéo dài mãi. Chúng tôi không tin chỉ có một người chiến thắng.”

Nvidia thống trị mảng tính toán huấn luyện song song quy mô lớn nhờ chip bộ nhớ băng thông cao. Tuy nhiên, một loạt công ty khởi nghiệp đang cố gắng khám phá các kiến trúc bộ nhớ khác nhau để đạt tốc độ phản hồi nhanh hơn trong các tình huống suy luận. Đồng thời, khi các mô hình AI suy luận thực hiện đánh giá thời gian thực khi được truy vấn thay vì chỉ dựa vào kết quả huấn luyện trước đó, ranh giới giữa huấn luyện và suy luận đang mờ dần, tạo cơ hội cho kiến trúc chip mới.

CEO Sid Sheth của D-Matrix – công ty chip AI được Microsoft hậu thuẫn – cho biết, kể từ khi DeepSeek xuất hiện đầu năm ngoái, thị trường đã đặc biệt quan tâm đến chip suy luận nhanh. Công ty này đã hoàn thành vòng gọi vốn 275 triệu USD vào tháng 11 năm ngoái.

Các ông lớn công nghệ tăng tốc tự phát triển chip

Các công ty công nghệ lớn đang chạy đua phát triển chip AI riêng để giảm phụ thuộc vào Nvidia. OpenAI lần đầu tiên công bố mô hình chạy trên chip Cerebras vào thứ Năm; Anthropic đã đạt thỏa thuận sử dụng Amazon Trainium và Google TPU; Microsoft tháng trước ra mắt chip AI Maia thế hệ thứ hai do hãng tự phát triển và được quyền sử dụng IP chip của OpenAI.

Các công ty khởi nghiệp cũng tích cực tham gia. Công ty chip suy luận Etched tháng trước đã huy động khoảng 500 triệu USD, nhắm tới vị thế dẫn đầu của Nvidia; Công ty khởi nghiệp mô hình AI Simile đã kết thúc giai đoạn ẩn danh, nhận được 100 triệu USD do Index Ventures dẫn đầu, tập trung giúp doanh nghiệp dự đoán hành vi con người.

Tuy nhiên, dù các “ông lớn” đẩy mạnh tự phát triển, Amazon, Google, Microsoft, OpenAI… vẫn mua một lượng lớn GPU Nvidia để hỗ trợ sản phẩm AI và dịch vụ đám mây. Thực tế này cho thấy vị thế dẫn đầu thị trường của Nvidia vẫn rất vững chắc, dù cục diện cạnh tranh đang âm thầm thay đổi.

Phòng thủ của Nvidia và triển vọng thị trường

Nvidia đã chứng tỏ là nhà lãnh đạo thị trường mạnh mẽ. Công ty sở hữu nhiều dòng sản phẩm và cam kết thiết kế lại hoàn toàn chip mỗi năm một lần. Thương vụ với Groq mang lại cho Nvidia cơ hội mở rộng hơn nữa. Khi được hỏi liệu thỏa thuận này có dẫn đến việc ra mắt chip chuyên dụng cho suy luận hay không, Huang Renxun không cam kết mà chỉ nói “có lẽ ở đâu đó chúng ta sẽ tạo ra một thứ gì đó độc đáo”.

Sheth dự đoán Nvidia sẽ công bố một số biện pháp vào hội nghị quan trọng tháng 3 để đáp ứng nhu cầu chip suy luận nhanh. Theo Bloomberg, ở các thời điểm khác nhau, các công ty khởi nghiệp và tập đoàn lâu đời đều từng tuyên bố có thể cạnh tranh với Nvidia, nhưng phần lớn đều không làm được, ít nhất là không thể cạnh tranh ở quy mô lớn hoặc toàn diện. Tuy nhiên, thị trường đang bắt đầu xuất hiện những vết nứt.

Davies cho biết:

“Nếu bạn nhìn vào tốc độ tăng trưởng của ngành này, bạn sẽ thấy phần cứng chuyên dụng. Lịch sử kỹ thuật luôn là như thế. Bạn bắt đầu bằng thứ gì đó chung, rồi nó phát triển bùng nổ, sau đó ai đó nhận ra bạn không thể chỉ có mỗi một thứ.”