AQSHda oktabr oyida LNG eksporti tarixiy darajadagi eng yuqori ko‘rsatkichga chiqdi, Yevropa talabi ulushi 60 foizga oshdi

AQShning suyultirilgan tabiiy gaz (LNG) eksporti oktyabr oyida kuchli tiklanib, global energiya tartibining qayta shakllanishi sharoitida AQShning eng yirik LNG eksportchisi sifatidagi bozor mavqeini namoyon qilmoqda.

Ma’lumot yetkazib beruvchi LSEGga ko‘ra, AQShning oktyabr oyidagi LNG eksporti 7,92 million tonnaga yetib, bu tarixdagi ikkinchi eng yuqori oy bo‘ldi. Bu yilning apreldagi 8,01 million tonnalik rekorddan biroz past, sentyabrdagi 7,12 million tonnadan esa sezilarli darajada ko‘proqdir.

Yevropa AQShdan LNG xaridini izchil kengaytirib bormoqda: ulushi o‘tgan oyga nisbatan 8 foiz bandga oshib, jami eksportning 60 foiziga yetdi.

Eksport hajmining oshishi, asosan, Cheniere Energy va Venture Global LNG ishlab chiqarishining ko‘payishi hisobiga yuz berdi; bu esa Berkshire Hathaway Energyga qarashli Cove Point suyultirish terminalida 12 kunlik rejalashtirilgan ta’mirlash tufayli yuzaga kelgan ishlab chiqarish yo‘qotilishini qoplashga yetarli bo‘ldi.

Xuddi shu davrda, Osiyoda LNG asosiy narxlari avgust boshidan buyon jami 70 foizga oshdi. Biroq bozor tashkilotlari prognoz qilmoqda: agar Shimoliy yarimsharda qish me’yorda o‘tsa, global zahiralar yuqoriligi va talab susayishi narxlarni bosqichma-bosqich pastga tushirishi mumkin.

Oktyabr oyida Yevropa AQSh LNG oqimiga asosiy ta’sir ko‘rsatishda davom etdi — umumiy eksportning 60 foizini tashkil etib, bu sentyabrdan 8 foiz bandga yuqoridir. Rossiyaning gaz quvuri orqali yetkazib berishni qisqartirishi hamda Yevropa mamlakatlarining Rossiya energiya eksportiga qarshi harakatlari Yevropani AQSh LNG xaridlarini kengaytirishga undagan asosiy omil bo‘lib qolmoqda.

Aksincha, Osiyolik xaridorlar ulushi sentyabr oyidagi 30 foizdan oktyabrda 20 foizga tushdi, Lotin Amerikasi ulushi ham sentyabrdagi 8 foizdan 5 foizgacha qisqardi.

Konsalting kompaniyasi Rystad Energy so‘nggi hisobotida: Yevropa yer osti gaz saqlash inshootlari deyarli to‘lib ketgan, ba’zi Osiyo LNG xaridorlarida esa “so‘nggi paytlarda xarid qilish istagi sust” ekanligi qayd etildi.

Osiyoda LNG asosiy narxlari avgust boshidan buyon 70 foizga o‘sdi. JPMorgan tahliliga ko‘ra, bu narxlarning o‘sishi bir nechta ta’minotdagi buzilishlar sababli yuzaga keldi — jumladan, Norvegiya gaz konlaridagi xizmat ko‘rsatish va Avstraliyadagi mehnat kelishmovchiliklari.

Lekin JPMorgan bashorat qilishicha, Shimoliy yarimsharda qish harorati oddiy bo‘lsa, global zahiralar yuqoriligi va talabning pasayishi natijasida narxlar bosqichma-bosqich pasayish bosimini boshdan kechiradi.

AQShning LNG eksporti o‘sishi o‘rta muddatda mustahkam qo‘llovga ega. AQSh Energetika axborot boshqarmasi ma’lumotiga ko‘ra, AQSh joriy yilning birinchi yarmida Qatar va Avstraliyadan o‘zib ketib, dunyodagi eng yirik LNG eksportchisi bo‘ldi.

Luiziana shtatida barpo qilinayotgan ikki eksport loyihasining umumiy rejalashtirilgan quvvati yiliga 38 million tonnani tashkil etadi va kelasi yilda foydalanishga topshirilishi kutilmoqda. LNG transporti va brokerlik kompaniyasi Poten & Partners seshanba kuni ta’kidlashicha, global quvvatlarni kengaytirish tendensiyasi davom etadi; AQSh, Meksika va Kanadada qurilayotgan loyihalarning birgalikdagi potentsial quvvati yiliga 100 million tonnaga yetgan.