Cục Dự trữ Liên bang chuẩn bị phương án cho ba tác động của AI: sự bùng nổ năng suất, thất nghiệp quy mô lớn và bong bóng vỡ
Chủ tịch Cục Dự trữ Liên bang Mỹ, ông Waller, cho biết các nhân viên của Fed đã bắt đầu xây dựng các kế hoạch ứng phó khẩn cấp về ảnh hưởng tiềm tàng của AI đối với nền kinh tế Mỹ, bao gồm ba kịch bản hoàn toàn khác nhau: sự bùng nổ năng suất, thất nghiệp hàng loạt, và bong bóng công nghệ bị vỡ. Ông Waller nhấn mạnh tình huống rủi ro thứ ba: "Kỳ vọng lợi nhuận từ AI giảm, cổ phiếu sụt giảm, tăng trưởng kinh tế chậm lại và tỷ lệ thất nghiệp tăng mạnh." Trong bài phát biểu lần này, ông Waller vẫn không đưa ra bình luận nào về định hướng chính sách tiền tệ.
Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) chính thức đưa tác động của trí tuệ nhân tạo vào khung chính sách vĩ mô.
Chủ tịch Fed, ông Waller, cho biết vào thứ Hai, các nhân viên Fed đã bắt đầu lập phương án dự phòng cho những tác động tiềm tàng của việc phổ biến nhanh chóng trí tuệ nhân tạo đối với nền kinh tế Mỹ, bao gồm ba kịch bản hoàn toàn khác biệt: nở rộ về năng suất, thất nghiệp trên diện rộng, và sự sụp đổ của bong bóng công nghệ.
Ông Waller đã phát biểu những điều này tại một hội nghị công khai do liên bang San Francisco chủ trì, hội nghị này nhằm chính thức khai mạc nhóm chuyên trách trí tuệ nhân tạo do ông thành lập. Ông nhấn mạnh rằng các kịch bản này không phải là dự báo kinh tế, Fed chỉ có trách nhiệm đánh giá khách quan, chứ không đưa ra lập trường.
Ông Waller tiếp tục phong cách nhất quán của mình, không đưa ra bất cứ bình luận trực tiếp nào về xu hướng chính sách tiền tệ gần đây.
Hội nghị này đánh dấu việc Fed tham gia vấn đề trí tuệ nhân tạo một cách có hệ thống hơn; đối với nhà đầu tư, điều này đồng nghĩa Fed đã đưa sự thay đổi cấu trúc kinh tế do công nghệ dẫn dắt vào phạm vi xem xét chính sách — dù cuối cùng là thịnh vượng hay bất ổn, đều sẽ ảnh hưởng đến lộ trình lãi suất trong tương lai.
Đáng chú ý, thông báo về hội nghị trên trang chủ Fed sử dụng thuật ngữ "Super Intelligence" và viết tắt là "SI", phù hợp với quy định của Tổng thống Trump trong sắc lệnh ký hồi tháng 9 yêu cầu các cơ quan chính phủ liên bang sử dụng "Super Intelligence" thay cho "trí tuệ nhân tạo" trong tất cả tài liệu chính thức.
Ba kịch bản: Thịnh vượng, thất nghiệp và bong bóng vỡ
Ông Waller đã tổng hợp ba hướng mà các nhân viên Fed đang phân tích.
Ở kịch bản thứ nhất, trí tuệ nhân tạo thúc đẩy năng suất tăng mạnh, tăng trưởng kinh tế tăng tốc, doanh nghiệp và người lao động cùng hưởng lợi; ở kịch bản thứ hai, hoạt động kinh tế tăng lên bị tác động tiêu cực bởi sự mất việc làm trên diện rộng; kịch bản thứ ba là công nghệ phát triển gây thất vọng cho thị trường, khiến cổ phiếu và kinh tế cùng đi xuống.
Ông Waller tập trung mô tả rủi ro ở kịch bản thứ ba: "Sau khi đầu tư vốn lớn và thị trường chứng khoán tăng mạnh, kỳ vọng lợi nhuận có thể giảm xuống, định giá cổ phiếu giảm, khiến kinh tế chậm lại và tỷ lệ thất nghiệp tăng rõ rệt. Cuối cùng kinh tế sẽ phục hồi, nhưng không có sự tăng năng suất đi kèm."
Nhận định này mang tính cảnh báo nhất định với thị trường hiện nay. Việc Fed đưa ra phân tích rõ ràng về kịch bản bong bóng công nghệ cho thấy các nhà hoạch định chính sách đang hết sức chú ý đến định giá tài sản liên quan đến trí tuệ nhân tạo và hiệu ứng lan tỏa của nó lên vĩ mô.
Thành viên nhóm chuyên trách gây chú ý, người trong ngành công nghệ hiếm khi tham gia
Ngay sau khi nhậm chức Chủ tịch vào tháng 6 năm nay, ông Waller đã lập ra năm nhóm chuyên trách do chuyên gia bên ngoài dẫn dắt, trong đó một nhóm chuyên nghiên cứu tác động của trí tuệ nhân tạo lên năng suất và thị trường việc làm.
Những người tham dự hội nghị gồm học giả Nick Bloom thuộc Stanford, Chủ tịch kiêm CEO của Palo Alto Networks Nikesh Arora, cùng nhà đầu tư mạo hiểm tỉ phú Marc Andreessen. Andreessen là thành viên duy nhất của nhóm nghiên cứu về năng suất và việc làm do ông Waller lập ra có mặt tại hội nghị này.
Việc ông Waller chọn hai lãnh đạo công nghệ tham gia nhóm chuyên trách đã khiến dư luận chú ý — ngoài Andreessen, còn có Phó Chủ tịch điều hành Microsoft kiêm CEO Xbox Asha Sharma, cùng học giả Charles Jones từ Stanford.
Nhóm chuyên trách dự kiến sẽ nộp đề xuất vào cuối năm nay, báo cáo sẽ được gửi lên Ủy ban Thị trường mở Liên bang xem xét. Ủy ban này gồm 19 quan chức, chịu trách nhiệm về các quyết định chính sách tiền tệ.
Dữ liệu về năng suất lao động tích cực, nhưng AI chưa phải động lực chủ đạo
Ông Waller trước đây luôn cho rằng sự bùng nổ năng suất do trí tuệ nhân tạo sẽ thúc đẩy tăng trưởng và kiềm chế lạm phát. Dữ liệu mới nhất phần nào củng cố nhận định này — năng suất lao động của Mỹ trong quý III tăng trưởng với tốc độ 3,6% theo năm, cao nhất trong vòng một năm qua.
Tuy nhiên, giới kinh tế học đều cho rằng hiện tại trí tuệ nhân tạo mới chỉ đóng vai trò góp phần ở cạnh biên cho tăng trưởng, còn lâu mới thành động lực chủ đạo. Đồng thời, chính Waller cũng thừa nhận giá nguyên liệu và đầu vào cần thiết để phát triển trí tuệ nhân tạo đang leo thang, gây áp lực lên lạm phát rộng lớn hơn.
Ông đã phát biểu tại sự kiện ở Bangkok do Quỹ Tiền tệ Quốc tế tổ chức hồi tháng 10: "Rõ ràng nó đang tác động lên phía cầu kinh tế, chứ không phải phía cung." Nhận định này đồng nghĩa hiệu ứng kiềm chế lạm phát của trí tuệ nhân tạo chưa rõ ràng, ngắn hạn thậm chí còn có thể làm tăng áp lực giá.
Tuyên bố miễn trừ trách nhiệm: Mọi thông tin trong bài viết đều thể hiện quan điểm của tác giả và không liên quan đến nền tảng. Bài viết này không nhằm mục đích tham khảo để đưa ra quyết định đầu tư.
Bạn cũng có thể thích
NVIDIA tăng cường tính toán khoa học! Ra mắt GPU Rubin HPC, đặt cược vào AI agent tái định hình siêu máy tính
Rubin HPC được trang bị một GPU đơn với hơn 50.000 lõi CUDA, tối ưu hóa cho tính toán khoa học, dự kiến ra mắt vào năm 2028. CUDA-X mở rộng phạm vi ứng dụng trong lĩnh vực khoa học, bao gồm vật lý thiên văn, khoa học vật liệu, nghiên cứu phát triển dược phẩm và sinh học tế bào đơn. Việc phân tích lỗ đen được rút ngắn từ một tháng xuống còn 8 phút. NVIDIA trình diễn sự kết hợp giữa kết nối quang học và tính toán lượng tử, hoàn thiện cơ sở hạ tầng siêu máy tính; cho biết Lambda sử dụng công nghệ quang học đóng gói cùng chip (CPO) của NVIDIA, giúp hiệu suất năng lượng tăng lên tối đa gấp 5 lần. NVIDIA cũng mở rộng hệ thống quản lý tải công việc Slurm, tích hợp bộ xử lý lượng tử (QPU) vào quy trình làm việc siêu máy tính truyền thống. Ngoài ra, NVIDIA cho biết, tủ rack Vera CPU sẽ ra mắt vào đầu năm sau và được cung cấp bởi Dell, HPE, Lenovo và Super Micro Computer.

Bernstein: OpenAI ra mắt ví ChatGPT, cạnh tranh thanh toán AI bước vào giai đoạn mới; Visa (V.US) và Mastercard (MA.US) kỳ vọng trở thành những người chiến thắng lớn.
Khi các tác nhân trí tuệ nhân tạo dần phát triển từ công cụ tra cứu thông tin thành trợ lý cá nhân có thể tự động mua sắm và thanh toán, ngành công nghiệp thanh toán toàn cầu đang đón nhận cơ hội cạnh tranh mới.

Trong khi ngành bán dẫn lao dốc, "chủ đất" AI được săn đón? Blackstone Data Center REIT (BXDC.US) tăng hơn 10% trước giờ mở cửa, dòng tiền dài hạn trở thành tâm điểm của thị trường.
Blackstone Digital Infrastructure Trust đã mua lại phần lớn cổ phần trong hai liên doanh được thành lập cùng Amazon Web Services với giá giao dịch khoảng 5 tỷ USD. BXDC sẽ sở hữu 13 phòng máy phát điện mới xây dựng tại hai khu trung tâm dữ liệu của AWS, AWS sẽ thuê lại toàn bộ tổ hợp phòng máy này với hợp đồng thuê ban đầu kéo dài 12 năm và có thể gia hạn lên đến 32 năm.
"Sự nhàm chán là đẹp"? BTIG: Sự mạnh lên bất thường của các nhóm phòng thủ khiến người ta nhớ đến thời điểm trước khi bong bóng năm 2000 vỡ
Trong 30 ngày qua, ngành hàng tiêu dùng thiết yếu thuộc S&P 500 đã vượt trội nhóm công nghệ tới 33 điểm phần trăm, ghi nhận sự chênh lệch lớn nhất trong một tháng gần 25 năm qua, tái hiện đặc điểm luân chuyển phòng thủ trước khi bong bóng internet năm 2000 vỡ. Chiến lược gia Krinsky của BTIG lạc quan về ngành hàng tiêu dùng thiết yếu, đồng thời cảnh báo cổ phiếu công nghệ và bán dẫn vẫn còn dư địa để giảm thêm; đồng USD mạnh cũng có thể làm tăng áp lực thanh khoản. Tuy nhiên, thị trường vẫn còn chia rẽ về việc liệu đợt xoay trục này có thể kéo dài hay không và giao dịch AI có đang bước vào giai đoạn điều chỉnh dài hạn hay không trở thành tâm điểm.

