Anthropic thành lập quỹ từ thiện với 5% cổ phần để đối phó với tác động của AI đến thị trường việc làm

Doanh nghiệp hàng đầu về AI Anthropic thông báo sẽ đưa 5% cổ phần của công ty vào quỹ từ thiện mới thành lập, đồng thời thiết kế cơ chế tự động tăng tỷ lệ cổ phần theo giá trị định giá của công ty, động thái này sẽ giúp khoảng 20% cổ phần Anthropic cuối cùng phục vụ lợi ích cộng đồng.

Anthropic vào Chủ nhật (18/10) đã thông báo, sau khi được cổ đông phê duyệt, sẽ chuyển 5% cổ phần công ty vào “Quỹ Lợi ích Công cộng Anthropic” (Anthropic Public Benefit Fund) mới thành lập. Ngoài ra, mỗi khi giá trị công ty tăng 50% trên ngưỡng định giá đã thiết lập, hội đồng quản trị có thể cân nhắc bổ sung thêm 2% cổ phần. Quỹ này sẽ vận hành dưới hình thức công ty trách nhiệm hữu hạn (LLC) sở hữu toàn bộ vốn, thay vì mô hình tổ chức phi lợi nhuận miễn thuế truyền thống 501(c)(3), nhằm đảm bảo linh hoạt phân phối giữa các hình thức quyên góp khác nhau. Công ty cũng làm rõ rằng, cổ phần do LLC nắm giữ không được sử dụng để vận động hành lang hoặc đóng góp chính trị tại Mỹ hoặc bất cứ quốc gia nào khác.

Về mục đích, Anthropic coi việc ứng phó với tác động của AI lên thị trường việc làm là một trong những vấn đề cốt lõi. Công ty cho biết, AI có thể tạo ra giá trị kinh tế lớn, nhưng cũng sẽ gây bất ổn cho lượng lớn lao động. Trước đó Anthropic đã cam kết đầu tư 200 triệu USD nghiên cứu và giải quyết vấn đề này, nhưng "trước tốc độ tiến bộ của AI, có thể cần các biện pháp táo bạo hơn". Quỹ này sẽ có đủ sự linh hoạt để xem xét quyên góp lớn cho tổ chức phi lợi nhuận truyền thống, hoặc trực tiếp hỗ trợ tài chính cho các nhóm đối tượng đặc biệt.

Thông báo này được phát đi vào thời điểm nhạy cảm. Theo VietnamCNBC từng đưa tin, Anthropic đã tiết lộ với nhà đầu tư rằng doanh thu quý 3 đạt 16,8 tỷ USD và lên kế hoạch IPO vào tháng 11. Đối tác của công ty tư vấn IPO Class V Group là Lise Buyer cho biết, tuyên bố về quỹ từ thiện này là cần thiết khi chuẩn bị IPO, đồng thời “giúp cải thiện hình ảnh rất lớn”, nhất là trong bối cảnh AI tái định hình thị trường việc làm.

Cấu trúc cổ phần: Giá trị càng tăng, lợi ích công cộng càng lớn

Anthropic thiết kế cổ phần quỹ từ thiện này theo cơ chế động liên kết với sự phát triển của công ty. Bắt đầu với 5% cổ phần ban đầu, rồi mỗi khi giá trị công ty tăng 50% trên ngưỡng xác định, hội đồng quản trị có thể bổ sung 2% cổ phần.

Kết hợp với cam kết trước đó, sắp xếp này sẽ giúp tăng quy mô cổ phần phục vụ công cộng của Anthropic lên đáng kể. Các nhà đồng sáng lập đã cam kết quyên tặng 80% lượng cổ phần cá nhân, công ty còn có chương trình quyên góp cổ phần cho nhân viên với gần một nửa số nhân viên tham gia. Tổng hợp các kế hoạch này, hiện khoảng 20% cổ phần Anthropic sẽ hướng tới lợi ích cộng đồng, nếu công ty đạt các mốc định giá nhất định thì tỷ lệ này còn tiếp tục tăng.

Anthropic cho biết các doanh nghiệp công nghệ thường cung cấp thưởng cổ phần tăng dần cho lãnh đạo, nhưng hãng này chọn chuyển phần cổ phần đó cho lợi ích công cộng.

Tác động việc làm: Chủ đề xã hội trọng yếu của thời AI

Thị trường việc làm chịu tác động là một động lực quan trọng để Anthropic thành lập quỹ từ thiện. Theo VietnamCNBC dẫn báo cáo tháng 8 của Pew Research Center, 71% người trưởng thành tại Mỹ cho rằng AI sẽ dẫn tới giảm số lượng việc làm tại Mỹ trong hai năm tới.

Anthropic cho biết, AI có thể mang lại giá trị kinh tế khổng lồ nhưng cũng có thể gây bất ổn cho lực lượng lao động lớn. Trước đó, công ty đã cam kết đầu tư 200 triệu USD nghiên cứu và giải quyết vấn đề này, nhưng cho rằng “để đáp ứng tốc độ phát triển của AI, cần những động thái mạnh mẽ hơn”.

Lise Buyer nhận định nếu quỹ từ thiện này có thể hỗ trợ đào tạo lại nghề hay giúp lao động chịu tác động tìm cơ hội việc làm thay thế, đây sẽ là bước đi tích cực của Anthropic. Bà cũng nhấn mạnh, “dĩ nhiên, động thái này cũng nhằm nâng cao uy tín khi AI đang bị giám sát chặt chẽ.”

Chiến lược trước thềm IPO

Thông báo lần này rất phù hợp với kế hoạch IPO của Anthropic. Theo VietnamCNBC, Anthropic đã tiết lộ tới nhà đầu tư doanh thu quý 3 đạt 16,8 tỷ USD, đồng thời đang lên kế hoạch niêm yết trong tháng 11.

Lise Buyer chỉ ra rằng, tuyên bố về quỹ từ thiện này là “bắt buộc” với quá trình chuẩn bị IPO, đồng thời giúp nâng cao hình ảnh chiến lược. Trong bối cảnh giám sát AI ngày càng nghiêm ngặt và công chúng lo ngại về nguy cơ mất việc do AI, động thái này giúp Anthropic xây dựng hình ảnh doanh nghiệp trách nhiệm trước IPO.

Đối với thông báo này, Giám đốc điều hành Tesla và SpaceX là Musk đã phản hồi trên nền tảng X rằng ông “khuyến nghị phân phối cổ phần trực tiếp cho cộng đồng.”

Anthropic cho biết sẽ tiếp tục công bố chi tiết về cấu trúc và quản trị quỹ từ thiện trong vài tháng tới, bao gồm các mốc định giá có thể kích hoạt bổ sung cổ phần. Công ty cũng sẽ phát hành báo cáo công ích, công bố tiến độ thực hiện sứ mệnh của mình.