Đàm phán thương mại giữa Mỹ và Ấn Độ lâm vào bế tắc, Bộ trưởng Tài chính Ấn Độ cho biết: "Đã đến giai đoạn bình ổn", không còn nhiều không gian để nhượng bộ.

Các quan chức Mỹ và Ấn Độ đã lần lượt phát đi tín hiệu cho thấy các cuộc đàm phán về thỏa thuận thương mại song phương đang rơi vào bế tắc, khiến cho khả năng đạt được thỏa thuận ngày càng trở nên khó khăn hơn.

Bộ trưởng Tài chính Ấn Độ Nirmala Sitharaman vào thứ Hai cho biết, các cuộc đàm phán "đã ở giai đoạn ổn định", không còn nhiều không gian để hai bên tiếp tục nhượng bộ. Trước đó, Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer vào thứ Sáu tuần trước từng cho biết các cuộc đàm phán đang ở "giai đoạn cuối", nhưng việc đạt được thỏa thuận chung cuộc vẫn chưa phải là chuyện "ngay trước mắt".

Bế tắc này có tác động trực tiếp đến thị trường khi làm dấy lên những bất ổn mới về tiến độ thỏa thuận thương mại Mỹ-Ấn đang được kỳ vọng, buộc các ngành liên quan đến ưu đãi thuế quan và các nhà đầu tư thương mại, đầu tư xuyên biên giới phải đánh giá lại kỳ vọng của mình.

Bên cạnh đó, mối đe dọa tiềm tàng liên quan đến thuế quan đối với nhập khẩu năng lượng từ Nga càng khiến tiến trình đàm phán thêm phần phức tạp.

Ngày thứ Hai tại Hội nghị An ninh Munich, Sitharaman cho biết, quá trình đàm phán diễn ra "khó khăn và khắt khe", hai bên hiện đã đi tới "giai đoạn ổn định", "tiếp tục nhượng bộ hoặc đòi hỏi thêm đều rất khó thực hiện". Bà cũng để ngỏ khả năng cho biết: "Nếu còn không gian, cả hai bên đều sẽ tận dụng."

Trong khi đó, phát biểu của Đại diện Thương mại Mỹ Greer hôm thứ Sáu tuần trước lại mang tính lạc quan hơn. Ông cho biết hai bên đã xác định được mọi "điểm nghẽn", hiện đang nỗ lực xử lý từng vấn đề một và mô tả tiến trình đàm phán đã bước vào "giai đoạn nước rút cuối cùng".

Tuy nhiên, Bộ trưởng Công Thương Ấn Độ Piyush Goyal đã có cuộc gặp với Greer bên lề Hội nghị Bộ trưởng Thương mại Nhóm G20 vào tuần trước. Dù mô tả đây là một cuộc trao đổi "mang lại nhiều kết quả", nhưng hai bên đều không công bố bất kỳ tiến triển thực chất nào.

Độ phức tạp của đàm phán phần lớn đến từ luật pháp mới của Mỹ. Bộ luật này trao quyền cho Tổng thống Trump áp thuế tới 100% đối với các nước mua dầu và khí đốt chính từ Nga, trong khi Ấn Độ là quốc gia nhập khẩu năng lượng Nga rất quan trọng.

Phía Ấn Độ đã lên tiếng cảnh báo rằng những biện pháp như vậy không chỉ có thể làm tổn hại quan hệ song phương Mỹ-Ấn, mà còn gây xáo trộn thị trường năng lượng toàn cầu.

Trong 18 tháng qua, quan hệ Mỹ-Ấn đã chịu áp lực vì vấn đề này. Trump từng áp thuế trừng phạt với lý do Ấn Độ mua dầu mỏ của Nga, sau đó lại rút bỏ, khiến niềm tin giữa hai bên ít nhiều bị tổn hại.

Đồng thời, căng thẳng về mặt chính trị giữa hai nước cũng ngày càng tích tụ. Trump nhiều lần tuyên bố rằng ông đã giúp đạt được thỏa thuận ngừng bắn cuộc đụng độ vũ trang ngắn ở Ấn Độ - Pakistan vào tháng 5/2025, nhưng phía New Delhi liên tục bác bỏ thông tin này.

Tuần trước, Trump có cuộc điện đàm đầu tiên kể từ tháng 6 năm nay với Thủ tướng Ấn Độ Modi, bàn về các lĩnh vực thương mại, năng lượng, quốc phòng và khoáng sản chiến lược, nhưng giới quan sát vẫn nghiêng về quan điểm thận trọng với khả năng tiến trình đàm phán thực sự được thúc đẩy nhờ cuộc trao đổi này.

Bộ trưởng Ngoại giao Ấn Độ Subrahmanyam Jaishankar ngày Chủ nhật tại Hội nghị An ninh Munich đã có những chỉ trích về hướng đi ngoại giao của Mỹ từ góc độ vĩ mô hơn.

Ông cho rằng, đặc điểm cốt lõi của trật tự quốc tế hiện nay là sự "tái định vị căn bản" của Mỹ, đồng thời nhận định Mỹ hiện đang "có chọn lọc biến mình thành một nước lớn theo hướng biệt lập hơn".