90% doanh nghiệp trên thế giới đối mặt với rủi ro lớn nhất từ eo biển Hormuz, theo báo cáo của Liên Hợp Quốc

UN Trade and Development cho biết các gián đoạn tại eo biển Hormuz có thể khiến các doanh nghiệp nhỏ bị loại khỏi chuỗi giá trị toàn cầu, ngay cả khi khối lượng thương mại phục hồi. Cơ quan này gọi nguy cơ này là hiệu ứng loại trừ. Theo UN Trade and Development, rủi ro tại Hormuz gây ảnh hưởng nặng nhất đến các doanh nghiệp không thể phân bổ chi phí cho nhiều nhà cung cấp, thị trường và nhà cho vay.
Các doanh nghiệp nhỏ gánh phần lớn chi phí
Các doanh nghiệp nhỏ tạo nên phần lớn nền kinh tế thế giới. Báo cáo cho biết các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa chiếm 90% tổng doanh nghiệp toàn cầu, 70% việc làm và 50% GDP, dựa trên số liệu của Tổ chức Lao động Quốc tế. Rủi ro chi phí đối với doanh nghiệp nhỏ và vừa rộng hơn so với các đối thủ lớn. Nhập khẩu là minh chứng rõ rệt. Các doanh nghiệp nhỏ tại các nền kinh tế đang phát triển dành 19,4% giá trị nhập khẩu cho phí hải quan, chi trả cho đại lý và các yêu cầu khác. Các doanh nghiệp lớn chỉ dành 14,7%. Chi phí điện cũng tương tự. Cứ bốn doanh nghiệp nhỏ ở các nước đang phát triển thì một phải chi hơn 4,2% doanh số cho tiền điện, so với 3,7% của doanh nghiệp lớn. Tài chính là điểm áp lực thứ ba. Khoảng 48% doanh nghiệp nhỏ ở các nền kinh tế đang phát triển xem việc tiếp cận vốn là rào cản, so với 38% doanh nghiệp lớn. Chi phí vay trung bình cho doanh nghiệp nhỏ và vừa gần 15,8%, trong khi các doanh nghiệp lớn là 10,3%. Khi chi phí năng lượng, vận tải và tài chính tăng, lợi nhuận thu hẹp và chuỗi cung ứng bị gián đoạn. Áp lực có thể buộc doanh nghiệp phải giảm sản xuất, hoãn đầu tư hoặc rút lui hoàn toàn. Nguy cơ bị loại trừ ngày càng thường trực, báo cáo nhận xét.
Đại dịch từng tạo nên kịch bản này
Những cú sốc trước đây cũng củng cố cảnh báo này. Trong COVID-19, 88% doanh nghiệp nhỏ tại các nền kinh tế đang phát triển ghi nhận doanh số giảm, so với 81% doanh nghiệp lớn. Sự sụt giảm này cũng nghiêm trọng hơn, trung bình 57% đối với doanh nghiệp nhỏ và 47% đối với doanh nghiệp lớn. UNCTAD mong muốn các chính phủ bảo vệ khả năng tiếp cận tài chính thương mại, tính thanh khoản và vốn lưu động cho doanh nghiệp nhỏ và vừa. Cơ quan này cũng đề nghị nhà hoạch định chính sách theo dõi việc các doanh nghiệp nhỏ có duy trì được liên kết thị trường qua các cú sốc hay không, thay vì chỉ quan tâm tới luồng thương mại và doanh số. “Là động lực tạo việc làm, doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa đóng vai trò then chốt cho tương lai của mỗi quốc gia”, Antnio Guterres, Tổng Thư ký Liên hợp quốc, nói. UNCTAD liệt kê những hệ quả khi doanh nghiệp nhỏ bị loại khỏi chuỗi giá trị: tỷ lệ thất nghiệp tăng, thu nhập hộ gia đình giảm và mức độ dễ bị tổn thương xã hội gia tăng. Đây là lý do cần coi quy mô doanh nghiệp là chỉ số thương mại chứ không chỉ là một ghi chú phụ.