Sáng kiến Stablecoin được hỗ trợ bởi Nhân dân tệ của Trung Quốc và những tác động của nó đối với tài chính toàn cầu

Bước ngoặt chiến lược của Trung Quốc hướng tới stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ đánh dấu một thời khắc quan trọng trong bối cảnh tài chính toàn cầu. Bằng cách tận dụng công nghệ blockchain và đổi mới quy định, Bắc Kinh đặt mục tiêu thách thức sự thống trị lâu dài của các stablecoin được bảo chứng bằng đô la Mỹ trong thương mại và thanh toán xuyên biên giới. Sáng kiến này, hiện đang bước vào giai đoạn thử nghiệm tại Hong Kong và Thượng Hải, không chỉ là một bước nhảy vọt về công nghệ mà còn là sự điều chỉnh lại địa chính trị. Đối với các nhà đầu tư, tác động là sâu sắc: sự trỗi dậy của một hạ tầng thanh toán kỹ thuật số song song có thể tái định nghĩa động lực thương mại toàn cầu, tạo ra cơ hội trong lĩnh vực fintech, hạ tầng blockchain và hệ thống thanh toán xuyên biên giới.

Chuyển đổi chính sách: Từ cấm đoán đến áp dụng chiến lược

Cách tiếp cận của Trung Quốc đối với tài sản số từ lâu đã thận trọng, với các lệnh cấm nghiêm ngặt về giao dịch tiền mã hóa và phát hành coin lần đầu (ICO). Tuy nhiên, sáng kiến stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ cho thấy một sự chuyển đổi có tính toán hướng tới đổi mới có kiểm soát. Quốc vụ viện đang hoàn thiện khung pháp lý cho phép các tổ chức liên kết với nhà nước phát hành các stablecoin này, ban đầu chỉ giới hạn cho thanh toán thương mại xuyên biên giới [1]. Chiến lược hai trung tâm—ngoài khơi tại Hong Kong và trong nước tại Thượng Hải—giúp Bắc Kinh kiểm tra tính khả thi của stablecoin đồng thời duy trì kiểm soát chặt chẽ dòng vốn trong nước [5]. Động thái này được thúc đẩy bởi lo ngại ngày càng tăng về sự thống trị của các stablecoin được bảo chứng bằng đô la Mỹ, hiện chiếm 99% thị trường stablecoin toàn cầu [3]. Bằng cách giới thiệu một lựa chọn thay thế do nhà nước kiểm soát, Trung Quốc muốn giảm sự phụ thuộc vào đồng đô la và hệ thống SWIFT, đặc biệt tại các khu vực nằm trong Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI) [6].

Khung pháp lý: Hong Kong và Thượng Hải là nơi thử nghiệm

Hong Kong đã nổi lên như tiên phong về quy định cho sáng kiến này. Đạo luật Stablecoins của thành phố, có hiệu lực từ ngày 1/8/2025, yêu cầu các token neo theo CNH (nhân dân tệ ngoài khơi) phải được bảo chứng 100% dự trữ và phải được cấp phép bởi Cơ quan Tiền tệ Hong Kong (HKMA) [2]. Khung pháp lý này ưu tiên sự ổn định và tuân thủ, với việc giám sát theo thời gian thực để đảm bảo các giao dịch phù hợp với kiểm soát vốn [5]. Trong khi đó, Thượng Hải đang tích hợp stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ với hạ tầng nhân dân tệ số (e-CNY) hiện có, nhằm hài hòa hệ thống tiền tệ truyền thống và kỹ thuật số [2]. Cách tiếp cận kép này cho phép Bắc Kinh thử nghiệm các mô hình quy định khác nhau đồng thời giảm thiểu rủi ro đối với ổn định tài chính trong nước.

Sự tham gia của khu vực tư nhân: Ngành blockchain và năng lượng dẫn đầu

Sự tham gia của khu vực tư nhân đang thúc đẩy nhanh quá trình triển khai sáng kiến. Conflux, một công ty blockchain hàng đầu, đã ra mắt AxCNH, stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ ngoài khơi, thông qua hợp tác với công ty fintech AnchorX. Được xây dựng trên Conflux 3.0, hỗ trợ 15.000 giao dịch mỗi giây, AxCNH đặt mục tiêu mở rộng sang 10 quốc gia BRI vào năm 2026 [4]. PetroChina, tập đoàn năng lượng nhà nước, cũng đang tận dụng stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ cho các giao dịch dầu mỏ xuyên biên giới, nhằm giảm thiểu tổn thất tỷ giá so với chuyển khoản truyền thống qua SWIFT [2]. Trong khi đó, Ant International và JD.com đang vận động xin giấy phép stablecoin tại các thị trường ngoài khơi, cho thấy sự quan tâm ngày càng tăng của khu vực tư nhân đối với hệ sinh thái stablecoin nhân dân tệ [2]. Những diễn biến này nhấn mạnh tiềm năng cho hạ tầng blockchain và các công ty fintech hưởng lợi từ việc áp dụng stablecoin.

Bối cảnh địa chính trị: Thách thức chiến lược đối với sự thống trị của đồng đô la

Stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ không chỉ là công cụ kinh tế mà còn là vũ khí địa chính trị. Bằng cách tạo ra một kênh song song cho các giao dịch xuyên biên giới, Trung Quốc đặt mục tiêu giảm sự phụ thuộc vào đồng đô la Mỹ, đặc biệt tại các hành lang BRI trải dài khắp châu Á, châu Phi và Mỹ Latinh [3]. Thị phần thanh toán toàn cầu của nhân dân tệ hiện là 2,88% [5] dự kiến sẽ tăng lên khi stablecoin này được chấp nhận rộng rãi. Tuy nhiên, vẫn còn những thách thức về cấu trúc, bao gồm kiểm soát vốn nghiêm ngặt của Trung Quốc và khả năng chuyển đổi hạn chế của nhân dân tệ. Ngoài ra, Mỹ và các đồng minh có thể đáp trả bằng các biện pháp pháp lý, như Đạo luật GENIUS được đề xuất nhằm hạn chế việc sử dụng stablecoin không phải đô la [6]. Dù gặp phải những trở ngại này, việc triển khai có kiểm soát qua Hong Kong và Thượng Hải cung cấp cho Trung Quốc một vùng đệm chiến lược để hoàn thiện cách tiếp cận của mình.

Cơ hội đầu tư: Định vị trong hệ sinh thái fintech và nhân dân tệ số

Đối với các nhà đầu tư, sáng kiến stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ mang lại cơ hội ở ba lĩnh vực chính:
1. Hạ tầng Blockchain: Các công ty như Conflux và AnchorX đang xây dựng nền tảng thông lượng cao để hỗ trợ giao dịch xuyên biên giới.
2. Hợp tác Fintech: Các doanh nghiệp có tiếp xúc với các hành lang BRI, như Ant International và JD.com, có thể hưởng lợi từ việc mở rộng thanh toán thương mại.
3. Dịch vụ tuân thủ quy định: Khi Hong Kong và Thượng Hải thực thi giám sát nghiêm ngặt, nhu cầu về công cụ tuân thủ và hệ thống giám sát theo thời gian thực sẽ tăng lên.

Dự báo thị trường cho thấy lĩnh vực stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ có thể đạt 2 nghìn tỷ đô la vào năm 2028 [4], được thúc đẩy bởi việc áp dụng trong lĩnh vực năng lượng, hạ tầng và thương mại bán lẻ. Tuy nhiên, các nhà đầu tư cần cân bằng giữa sự lạc quan và thận trọng, cân nhắc các rủi ro như thay đổi quy định và phản ứng quốc tế.

Kết luận

Sáng kiến stablecoin được bảo chứng bằng nhân dân tệ của Trung Quốc là một bước đi chiến lược với tác động sâu rộng đối với tài chính toàn cầu. Bằng cách kết hợp đổi mới quy định, hợp tác khu vực tư nhân và tham vọng địa chính trị, Bắc Kinh đang định vị nhân dân tệ như một lựa chọn thay thế khả thi cho đồng đô la Mỹ trong thương mại xuyên biên giới. Đối với các nhà đầu tư, chìa khóa là định vị sớm trong hệ sinh thái fintech và nhân dân tệ số, nơi làn sóng hạ tầng tài chính tiếp theo có khả năng xuất hiện. Khi thế giới dõi theo Hong Kong và Thượng Hải thử nghiệm mô hình mới này, những người chiến thắng sẽ là những ai nhận ra sự chuyển dịch—và hành động quyết đoán.

Nguồn:
[1] China considering yuan-backed stablecoins to boost global currency usage
[2] China's Strategic Shift Toward Yuan-Backed Stablecoins
[3] China and Japan propose yuan- and yen-backed stablecoins
[4] Yuan-Backed Stablecoins and the Future of Cross-Border Energy Trade
[5] China's Strategic Move Toward Yuan-Backed Stablecoins
[6] China's Strategic Pivot to Stablecoins and the Rise of Yuan