Kluczowa wypowiedź Fed: W obliczu szoku podażowego podwyżki stóp są bezużyteczne

Serwis wymiany walut 22 maja—— Dlaczego inflacja wynosi 3,5%, zatrudnienie odbija, a Fed nie podnosi stóp procentowych i prawdopodobnie nie podniesie ich w przyszłości? Podnoszenie stóp procentowych nie sprawi, że kury będą znosiły więcej jaj, ani nie wpłynie na żeglugę przez cieśninę Ormuz.

Dziś przedstawiamy poglądy Tomma Barkina, prezesa Federal Reserve Bank z Richmond, należącego do umiarkowanie jastrzębiego, konserwatywnego skrzydła Fed. Wyrażane są tu podobne wnioski jak wczoraj dotyczące tego, dlaczego dobre dane o zatrudnieniu i wysoka inflacja nie wspierają podwyżek stóp, oraz że jastrzębie nie powinni wznosić toastów przedwcześnie.

Według niego, w ostatnich latach gospodarka USA doświadczyła nakładających się na siebie wielu szoków podażowych – od pandemii Covid-19, przez konflikt rosyjsko-ukraiński, upadek Silicon Valley Bank, ferment taryfowy, po niedawne napięcia w regionie Bliskiego Wschodu.

Jednocześnie zaburzenia takie jak zablokowane szlaki handlowe, epidemie ptasiej grypy, pożary w fabrykach pogłębiały wstrząsy rynkowe, uderzając w efektywną podaż dóbr i usług – niedobory energii, przestoje chipów do samochodów, zaostrzenie kredytów oraz problemy z zaopatrzeniem w pszenicę, a po pandemii pojawiły się również wyzwania strukturalne na rynku pracy.

Ostatnie wstrząsy wpływają na ceny, presja inflacyjna w krótkim okresie się ujawnia

Ostatni szok podażowy, czyli konflikt na Bliskim Wschodzie, wywołał wprawdzie wahania rynkowe, ale ich skala była mniejsza niż początkowo przewidywano.

Najbardziej widocznym objawem są chwilowe wzrosty cen: skokowe podwyżki cen paliwa na stacjach napędzają wyższe opłaty za paliwo, ceny biletów lotniczych, koszty transportu i pakowania, a także pojawiające się niedobory kluczowych surowców produkcyjnych, takich jak nawozy czy aluminium.

Wytrzymałość po stronie popytu, energia gospodarcza nie została znacząco zahamowana

W przeciwieństwie do wahań cen, popyt w gospodarce USA wykazuje silną odporność na ryzyko.



Trwające konflikty nie zmieniły długoterminowych decyzji konsumentów i inwestorów.

Kluczowa rola efektu zakotwiczenia: krótka presja inflacyjna nie przekształca się w spiralę długoterminową

„Efekt zakotwiczenia długoterminowych oczekiwań inflacyjnych” stanowi obecnie ważny filar ram polityki Fed.



Dzięki efektowi zakotwiczenia długoterminowych oczekiwań inflacyjnych, strategia „ignorowania” szoków podażowych sprawdziła się w poprzednim pokoleniu. Oczekiwania przedsiębiorstw i konsumentów co do przyszłej inflacji bezpośrednio kształtują rzeczywisty trend inflacyjny – decydują o przestrzeni negocjacyjnej przy ustalaniu wynagrodzeń oraz o strategii cenowej firm.



Stabilność długoterminowych oczekiwań inflacyjnych sprawia, że chwilowe szoki podażowe nie mogą przekształcić się w spiralę inflacyjną, co jest kluczowe dla trwałości gospodarki.

Ograniczony wpływ na rynek: rynek konsumencki i rynku pracy nie są pod presją

Z perspektywy wpływu na rynek, mimo krótkoterminowych wzrostów inflacji, nie widać wyraźnych sygnałów „odpływu” konsumenckiego czy presji na rynku pracy.

Konsumenci wprawdzie są niezadowoleni z wzrostu cen (w maju indeks zaufania konsumentów Uniwersytetu Michigan osiągnął historyczne minimum), lecz nadal utrzymują odporność, wybierając tańsze produkty, dokonując elastycznych wyborów oraz korzystając z różnych kanałów finansowania, nie wykazując większych oznak ograniczenia swoich intencji zakupowych.

Na rynku pracy firmy w ostatnich latach zwiększyły efektywność poprzez optymalizację procesów, inwestycje w technologię i automatyzację oraz redukcję zatrudnienia w sposób naturalny; nie przeprowadzały masowych zwolnień, a obecne odbicie w zatrudnieniu również sugeruje, że firmy pozostają ostrożnie optymistyczne co do perspektyw działalności, a krótkoterminowe szoki podażowe nie przełożyły się na spadek popytu na pracę.

Logika polityki Fed: odrzucenie pochopnych podwyżek stóp opartych na krótkoterminowej inflacji

Głównym powodem jest to, że podnoszenie stóp procentowych w celu ograniczenia łącznego popytu nie rozwiązuje źródła problemu szoków podażowych – nie przywraca zablokowanych szlaków handlowych, nie uruchamia znów zamkniętych fabryk, nie zmniejsza niedoboru energii ani nie rozwiązuje problemów z chipami; może natomiast niepotrzebnie hamować normalną działalność gospodarczą.

Perspektywy na przyszłość: trzymanie się długoterminowych celów, pozostawienie okresu obserwacyjnego

Podczas ostatniego posiedzenia Fed podjął decyzję o utrzymaniu stóp procentowych na niezmienionym poziomie – była ona wyrazem ostrożnej oceny czasu trwania i zakresu wpływu szoków podażowych; w obecnych warunkach najlepiej pozostawić okres obserwacyjny, zanim zniknie niepewność.

W przyszłości Fed będzie dalej monitorować trendy inflacyjne oraz dynamikę rynku konsumenckiego i pracy; tylko w przypadku długotrwałego ryzyka wzrostu inflacji lub rozluźnienia długoterminowych oczekiwań inflacyjnych rozważy zmianę polityki monetarnej;

Obecne krótkoterminowe dane o inflacji nie są wystarczającym powodem do podwyżek stóp, Fed będzie trzymać się ram polityki „priorytet długoterminowego celu inflacyjnego, ignorowanie krótkoterminowych zakłóceń podażowych”, zapewniając stabilność gospodarki w zmiennym otoczeniu.